Πάνος Κοσμάς

 Η πάνω από 40% σωρευτική αύξηση στα ισόβια ασφάλιστρα υγείας την τριετία 2022-2025 συνιστά οικονομικό και πολιτικό σκάνδαλο

Αφού επί τρία χρόνια (2022-2025) επέτρεψαν όργιο κερδοσκοπίας με βάση τον «ανεπίσημο» Δείκτη του ΙΟΒΕ, έδωσαν στις ασφαλιστικές εταιρείες επιπλέον «μπόνους κερδοσκοπίας» για τη διετία 2026-2027, μεταθέτοντας για το 2027 την εφαρμογή του νέου δείκτη που θα καταρτίσει η ΕΛΣΤΑΤ ● Ερώτηση στη Βουλή κατέθεσε η βουλεύτρια του ΠΑΣΟΚ Μιλένα Αποστολάκη, με αφορμή σχετική απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας.

Πραγματικό όργιο κερδοσκοπίας στα ασφάλιστρα υγείας καταγράφηκε στην τριετία 2022-2025, με φυσικές αυτουργούς τις ιδιωτικές εταιρείες ασφάλισης και με «πολιτικές αυτουργούς» τις κυβερνήσεις της Ν.Δ. Στο διάστημα αυτό, τα ασφάλιστρα στα ισόβια συμβόλαια υγείας αυξήθηκαν μεσοσταθμικά κατά περίπου 40%! Η κερδοσκοπία αυτή στηρίχτηκε σε πολιτικές πράξεις και παραλείψεις των κυβερνήσεων της Ν.Δ., που δημιούργησαν όλες τις προϋποθέσεις ώστε να ανθήσουν η πλήρης ασυδοσία και η αχαλίνωτη κερδοσκοπία.

Τέτοιου ύψους αυξήσεις στη διάρκεια μόλις μιας τριετίας συνιστούν από μόνες τους οικονομικό και πολιτικό σκάνδαλο και ευθεία μομφή προς την κυβέρνηση. Το να δίνεται η δυνατότητα στις εταιρείες ενός χώρου να ασκήσουν τέτοιας έκτασης και ύψους κερδοσκοπία γελοιοποιεί κάθε έννοια πολιτικής και θεσμικής εποπτείας της αγοράς ιδιωτικών ασφαλίσεων, ενώ η… σταθερότητα στην ανυπαρξία ρύθμισης από διαδοχικές κυβερνήσεις της Ν.Δ. επιβεβαιώνει ότι υπήρχε κυβερνητική γραμμή και όχι αυτοσχεδιασμοί εκ μέρους των αρμόδιων υπουργών. Η εξιστόρηση των πράξεων και παραλείψεων των διαδοχικών κυβερνήσεων της Ν.Δ. για το ζήτημα το τεκμηριώνει απόλυτα.

● Το 2022 «εμφανίστηκε» ο Δείκτης του ΙΟΒΕ, ο οποίος άνοιξε τον «ασκό του Αιόλου». Ο Δείκτης «αγκαλιάστηκε» από τις εταιρείες της ιδιωτικής αγοράς ασφαλίστρων, και όχι άδικα: με βάση τις «ελευθερίες» που εισήγαγε, εκκίνησε το πάρτι κερδοσκοπίας στο διάστημα ισχύος του, μέχρι και τα τέλη του 2024. Η νομική βάση για τον Ενιαίο Δείκτη Υγείας (ΕΔΥ) τον οποίο κατάρτισε το ΙΟΒΕ περιλαμβανόταν σε διάταξη του άρθρου 268 του ν. 4738/2020, που ρύθμιζε τους δείκτες για την αναπροσαρμογή των ασφαλίστρων των μακροχρόνιων (ισόβιων) συμβολαίων ασφάλισης υγείας. Ενώ όμως ενέπνευσε και «νομιμοποίησε» την εκτεταμένη κερδοσκοπία στην αγορά, δεν ολοκληρώθηκε ποτέ η απαραίτητη διαδικασία έγκρισης και δημοσίευσής του σε ΦΕΚ. Ολα έγιναν «ημιεπίσημα» και... ατύπως – αδιανόητο δείγμα κυβερνητικής ανευθυνότητας.

● Καθώς το όργιο κερδοσκοπίας ξεσήκωσε αναμενόμενα θύελλα διαμαρτυριών, ο Δείκτης καταργήθηκε με το άρθρο 29 του ν. 5170/2025. Πλην όμως δεν αντικαταστάθηκε από κάποιον άλλο δείκτη για τον υπολογισμό των αυξήσεων στα ασφάλιστρα υγείας. Ανακοινώθηκε απλώς ότι θα εισαχθεί νέος δείκτης, που θα καταρτίζει η ΕΛΣΤΑΤ και θα ισχύσει από το 2027.

Το αποτέλεσμα των κυβερνητικών πράξεων και παραλείψεων ήταν δύο φάσεις κερδοσκοπίας:

α. Αχαλίνωτης την περίοδο ισχύος του Δείκτη ΙΟΒΕ (μην ξεχνάμε ότι το ΙΟΒΕ είναι το Ινστιτούτο Ερευνών του ΣΕΒ…), με μεσοσταθμικές αυξήσεις στην τριετία τουλάχιστον 40%.

β. Πιο… ήπιας το 2025-2026, σε μονοψήφια ετήσια νούμερα (7-10%). Το 2025, αρχικά οι εταιρείες «διεκδίκησαν» αυξήσεις έως 15%, αλλά οι νέες διαμαρτυρίες έπιασαν τόπο, οι εταιρείες αναδιπλώθηκαν και οι αυξήσεις περιορίστηκαν στο εύρος που προαναφέρθηκε.

Αδράνεια και καταχρηστικοί όροι

Για το ζήτημα κατέθεσε επίκαιρη ερώτηση στη Βουλή η βουλεύτρια του ΠΑΣΟΚ Μιλένα Αποστολάκη, με θέμα «Κυβερνητική αδράνεια στη θέσπιση του νέου δείκτη αναπροσαρμογής των ασφαλίστρων υγείας, δώρο της κυβέρνησης στις ασφαλιστικές εταιρείες». Μεταξύ άλλων η ερώτηση λέει τα εξής:

Οι ασφαλιστικές εταιρείες είχαν αυξήσει ασύδοτα και ραγδαία τα ασφάλιστρα των μακροχρόνιων ασφαλίσεων υγείας, καθώς μόνο για το 2024 η ετήσια αύξηση ανερχόταν σε 14%, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις οι αυξήσεις ανέρχονταν μέχρι και 18%.

Η ίδια η κυβέρνηση με τις νομοθετικές της παρεμβάσεις, το άρθρο 268 του ν. 4738/2020 και το Π.Δ. 13/2022, την υιοθέτηση δηλαδή του Δείκτη του ΙΟΒΕ, επέτρεψε τις ανεξέλεγκτες αυξήσεις. Ο ενιαίος Δείκτης του ΙΟΒΕ κατασκευάστηκε ύστερα από απευθείας ανάθεση μελέτης της Ενωσης Ασφαλιστικών Εταιρειών στο ΙΟΒΕ. Τον ιδιωτικό αυτό δείκτη, ο οποίος αμφισβητήθηκε έντονα ως προς την καταλληλότητα της μεθοδολογίας υπολογισμού του, έσπευσε να υιοθετήσει η κυβέρνηση κατά παραγγελία της Ενωσης Ασφαλιστικών Εταιρειών Ελλάδος, χωρίς να προηγηθεί καμία διαβούλευση.

Πριν από λίγες ημέρες εκδόθηκε και η απόφαση Δ 2196/2025 του Συμβουλίου της Επικρατείας, που απέρριψε και την αναίρεση που άσκησε ασφαλιστική εταιρεία εναντίον της απόφασης επιβολής προστίμου, επικυρώνοντας αμετάκλητα πλέον την καταχρηστικότητα των όρων. Σύμφωνα με την απόφαση αυτή, το ασφαλιστήριο συμβόλαιο πρέπει να προβλέπει εύλογα, σαφή, συγκεκριμένα και κατανοητά κριτήρια για τον υπολογισμό των αυξήσεων, ώστε ο ασφαλισμένος να γνωρίζει τις οικονομικές τους συνέπειες. Και τέτοιους όρους δεν έχουν τα υφιστάμενα συμβόλαια.

Κατόπιν όλων των ανωτέρω, ερωτάστε:

1. Σε ποιες ενέργειες ή ελέγχους προτίθεται να προβεί το υπουργείο σας ώστε να παύσουν οι ασφαλιστικές εταιρείες να εφαρμόζουν καταχρηστικούς όρους για την επιβολή αυθαίρετων αυξήσεων στις ασφάλειες υγείας, ιδιαιτέρως δε ώστε να μην υπάρξει το 2026 περαιτέρω εκμετάλλευση των ασφαλισμένων εξαιτίας της απουσίας του νέου δείκτη;

2. Με δεδομένο ότι ο νέος δείκτης θα εξάγεται πλέον με τα δεδομένα που θα αφορούν και τις ετησίως ανανεούμενες ασφάλειες υγείας, προτίθεστε να επεκτείνετε την εφαρμογή του και στις ετησίως ανανεούμενες ασφαλίσεις;