Ο Διαχειριστής επενδύει σε τεχνολογίες αιχμής και αξιοποιεί την Τεχνητή Νοημοσύνη για τη διαχείριση και επιτήρηση κρίσιμων υποδομών
Σε μια εποχή όπου το ηλεκτρικό σύστημα αντιμετωπίζει νέες προκλήσεις λόγω της κλιματικής κρίσης, της ραγδαίας διείσδυσης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας αλλά και της αυξανόμενης ζήτησης για ηλεκτρισμό, η ανθεκτικότητα των δικτύων αποτελεί προϋπόθεση για την ασφαλή λειτουργία τους.
Ακριβώς πάνω σε αυτή την ανάγκη οικοδομεί τη στρατηγική του ο ΑΔΜΗΕ. Με σταθερό προσανατολισμό στον ψηφιακό μετασχηματισμό και την αξιοποίηση τεχνολογιών αιχμής, ο Διαχειριστής του Εθνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας υλοποιεί ένα συνεκτικό σχέδιο που επαναπροσδιορίζει τον τρόπο με τον οποίο παρακολουθεί, συντηρεί και προστατεύει τις κρίσιμες ενεργειακές υποδομές της χώρας.
Στόχος είναι η δημιουργία ενός πραγματικά «έξυπνου» δικτύου – ενός συστήματος με πλήρη ψηφιακή απεικόνιση της κατάστασής του, ικανού να εντοπίζει έγκαιρα κινδύνους, να μειώνει τις αστοχίες και να διασφαλίζει αδιάλειπτη ηλεκτροδότηση για πολίτες και επιχειρήσεις.
Για τον ΑΔΜΗΕ, η ενσωμάτωση της τεχνολογίας αποτελεί βασικό πυλώνα στρατηγικής. Η χρήση συστημάτων GIS, ειδικών αισθητήρων και εργαλείων online monitoring, ρομποτικών και εναέριων επιθεωρήσεων μέσω drones, προσφέρει για πρώτη φορά μια συνολική και ενιαία ψηφιακή εποπτεία νευραλγικών υποδομών.
Με αυτόν τον τρόπο, κάθε γραμμή, κάθε υποσταθμός, κάθε κρίσιμος εξοπλισμός αποκτά «ψηφιακή ταυτότητα» και παρακολουθείται διαρκώς. Τα δεδομένα μετατρέπονται σε γνώση και η γνώση σε έγκαιρη δράση. Η μετάβαση αυτή σηματοδοτεί την αλλαγή παραδείγματος: από την αντίδραση στο πρόβλημα, στην πρόληψη του προβλήματος.
Το Digital Maintenance Center: ο «εγκέφαλος» της προγνωστικής συντήρησης
Στην καρδιά του ψηφιακού μετασχηματισμού βρίσκεται το νέο Ψηφιακό Κέντρο Συντήρησης (Digital Maintenance Center – DMC), μια προηγμένη τεχνολογική εγκατάσταση που λειτουργεί ως ο κεντρικός κόμβος παρακολούθησης και διαχείρισης του εξοπλισμού του Συστήματος Μεταφοράς.
Εκεί συγκεντρώνονται δεδομένα από όλη την επικράτεια: γραμμές μεταφοράς, αυτομετασχηματιστές, κρίσιμες εγκαταστάσεις και υποσταθμούς. Τα στοιχεία αυτά, που προέρχονται από Online Monitoring Systems, αισθητήρες, ειδικές κάμερες και drones, αναλύονται σε πραγματικό χρόνο με τη βοήθεια αλγορίθμων Τεχνητής Νοημοσύνης και Μηχανικής Μάθησης.
Η καινοτομία του DMC έγκειται στο ότι μετατρέπει τη συντήρηση από μια περιοδική, διαδικασία σε μια δυναμική, ευφυή λειτουργία. Έτσι, η συντήρηση γίνεται προγνωστική και καθοδηγητική. Οι βλάβες εντοπίζονται πριν εξελιχθούν, οι παρεμβάσεις ιεραρχούνται με βάση τον πραγματικό κίνδυνο και οι πόροι αξιοποιούνται με μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα. Η επιχειρησιακή εικόνα σε πραγματικό χρόνο, η ανάλυση της «υγείας» των παγίων (asset health analytics) και η ιεράρχηση των κινδύνων, επιτρέπουν στο προσωπικό να λαμβάνει άμεσες, τεκμηριωμένες αποφάσεις. Μέσω αυτόματων ειδοποιήσεων και εντολών, τα τεχνικά κλιμάκια κινητοποιούνται γρήγορα, μειώνοντας δραστικά τους χρόνους απόκρισης.
Σε μια περίοδο όπου η αυξημένη μεταβλητότητα των ΑΠΕ και τα ακραία καιρικά φαινόμενα δημιουργούν νέα ρίσκα, το DMC λειτουργεί ως ασπίδα πρόληψης, ενισχύοντας την επιχειρησιακή ετοιμότητα του Διαχειριστή.
Το νέο Επιχειρησιακό Κέντρο: όταν η τεχνολογία συναντά την οργάνωση
Παράλληλα με τον ψηφιακό πυρήνα, ο ΑΔΜΗΕ επενδύει και στη φυσική υποδομή που θα υποστηρίξει αυτή τη νέα εποχή. Το νέο Επιχειρησιακό Κέντρο Επιτήρησης Υποδομών και Εγκαταστάσεων στο Κρυονέρι αποτελεί έναν σύγχρονο κόμβο συντονισμού, όπου συγκεντρώνονται κρίσιμες υπηρεσίες διαχείρισης και συντήρησης.
Στον ίδιο χώρο στεγάζονται το νέο Χημείο, τα εργαστήρια Τηλεπικοινωνιών και Νέας Τεχνολογίας και Αυτοματισμών, δημιουργώντας συνέργειες και ταχύτερες διαδικασίες. Η συγκέντρωση των λειτουργιών αυτών επιτρέπει καλύτερο συντονισμό, αποτελεσματικότερη λήψη αποφάσεων και βελτιστοποίηση των παρεμβάσεων στο πεδίο.
Το ίδιο το κτήριο αποτελεί πρότυπο βιώσιμης ανάπτυξης. Σχεδιασμένο με βάση τις αρχές της βιοκλιματικής αρχιτεκτονικής, ενσωματώνει συστήματα εξοικονόμησης ενέργειας και υδάτινων πόρων, καθώς και υλικά υψηλής θερμομονωτικής και ηχομονωτικής απόδοσης. Με αυτόν τον τρόπο, η περιβαλλοντική υπευθυνότητα δεν περιορίζεται στον ρόλο του Διαχειριστή, αλλά αποτυπώνεται και στις υποδομές του.
Drones, αισθητήρες και GIS: το δίκτυο αποκτά «μάτια» παντού
Η ψηφιακή μετάβαση του ΑΔΜΗΕ δεν περιορίζεται σε κέντρα ελέγχου και αλγορίθμους. Επεκτείνεται και στο πεδίο, εκεί όπου η καθημερινή επιτήρηση των γραμμών και των εγκαταστάσεων αποτελούσε μέχρι πρόσφατα μια δύσκολη διαδικασία.
Η επιτήρηση με μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones) προσφέρει άμεση εικόνα 24 ώρες την ημέρα από δυσπρόσιτες περιοχές, μειώνοντας το κόστος επιθεωρήσεων και αυξάνοντας το επίπεδο ασφάλειας του προσωπικού.
Η συμβολή τους αποδείχθηκε πολύτιμη και πέρα από τα όρια του ενεργειακού συστήματος. Κατά την αντιπυρική περίοδο, τα δεδομένα που συνέλεξαν υποστήριξαν το έργο της Πολιτικής Προστασίας, ενισχύοντας τον συντονισμό στην αντιμετώπιση πυρκαγιών.
Ταυτόχρονα, τα Online Monitoring Systems και το Σύστημα Γεωγραφικών Πληροφοριών (GIS) συνδυάζονται με τα δεδομένα των drones, επιτρέποντας μια πλήρη ψηφιακή απεικόνιση του δικτύου. Στο άμεσο μέλλον, ευφυείς κάμερες και επιπλέον αισθητήρες θα ενισχύσουν ακόμη περισσότερο αυτή την «ορατότητα», μετατρέποντας το σύστημα σε ένα ζωντανό, διαρκώς παρακολουθούμενο οργανισμό.
Με τις επενδύσεις αυτές, ο ΑΔΜΗΕ ενισχύει την αξιοπιστία του δικτύου και την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας, ενώ δημιουργεί τις προϋποθέσεις για την ομαλή ένταξη περισσότερων ΑΠΕ στο ηλεκτρικό σύστημα και την καλύτερη προστασία των ηλεκτρικών υποδομών απέναντι σε ακραία καιρικά φαινόμενα.
Ταυτόχρονα, τοποθετείται στην πρωτοπορία των ευρωπαϊκών και διεθνών Διαχειριστών όσον αφορά την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών και την υλοποίηση του οράματος των Έξυπνων Δικτίων (Smart Grids).
