Συγκρατημένη αισιοδοξία από τους Ευρωπαίους για την κυβίστηση Τραμπ στο θέμα της Γριλανδίας.
Σε μια απρόσμενη κίνηση χθες το βράδυ, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, απέσυρε την απειλή μιας βίαιης κατάληψης της Γριλανδίας από το τραπέζι, όπως επίσης και την απειλή δασμών κατά των 8 Ευρωπαϊκών χωρών, η οποία αναμενόταν να κυριαρχήσει στη σημερινή έκτακτη σύνοδο κορυφής της Ε.Ε..
Ωστόσο, κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει ότι αύριο ή το Σαββατοκύριακο ο Τραμπ δεν θα εμφανιστεί ξανά να πει το αντίθετο.
Συνεπώς, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο θα προχωρήσει κανονικά, αφού έτσι κι αλλιώς δεν αφορούσε ποτέ μόνο τη Γριλανδία ή τους δασμούς. «Πρόκειται για τη διατλαντική σχέση σε όλες τις διαστάσεις της», δήλωσε ένας αξιωματούχος της ΕΕ. Οι ηγέτες θα συζητήσουν επίσης τι πρέπει να κάνουν με το «Συμβούλιο Ειρήνης» του Τραμπ και πώς να αναβαθμίσουν τις σχέσεις με την Ουάσινγκτον ευρύτερα.
Οι ηγέτες της ΕΕ κατευθύνονται στις Βρυξέλλες για μια συνάντηση στις 8 μ.μ. ώρα Ελλάδας.
Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η επίσκεψη του Τραμπ στην Ελβετία, η οποία προκάλεσε καταιγισμό ύβρεων κατά της ΕΕ, έχει ανατρέψει την ατζέντα της σημερινής συνάντησης, με την ομιλία του προέδρου να παρέχει «τροφή για σκέψη στις περισσότερες, αν όχι σε όλες, τις πρωτεύουσες - δασμολογικές ή όχι», δήλωσε ένας άλλος αξιωματούχος της ΕΕ.
Η ομιλία των 72 λεπτών ήταν «100% MAGA - σε τόνο και περιεχόμενο», όπως το έθεσε κατ' ιδίαν ένας διπλωμάτης της ΕΕ στο Politico.
Οι μεγαλύτερες «επιτυχίες» του Τραμπ περιλάμβαναν την περιγραφή των ανεμογεννητριών - ή «ανεμόμυλων» - ως «ηττημένων», το επανειλημμένο μπέρδεμα της Ισλανδίας και της Γριλανδίας και την υπενθύμιση στους Ευρωπαίους ότι χωρίς την Αμερική θα μιλούσαν γερμανικά και... «λίγο Ιαπωνικά» - μια ατάκα που ειπώθηκε, για την ιστορία, σε μια πόλη όπου οι άνθρωποι μιλούσαν γερμανικά πολύ πριν από την απόβαση στη Νορμανδία.
Αλλά στο μεταξύ κάτι άλλαξε. Μέχρι το βράδυ, ο Τραμπ ανακοίνωσε στο Truth Social ότι είχε φτάσει στο «πλαίσιο μιας μελλοντικής συμφωνίας» για τη Γριλανδία με το ΝΑΤΟ και δεν θα επιβάλει τους απειλούμενους δασμούς στους Ευρωπαίους συμμάχους.
Τι συνέβη; Μπήκε στη σκηνή ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε. Κατάφερε να κλειδώσει μια συμφωνία κάποιου είδους.
Ωστόσο, η φύση αυτής της συμφωνίας παραμένει μυστήριο. Γνωρίζουμε μόνο ότι αφορούσε και τους επτά συμμάχους του ΝΑΤΟ στην Αρκτική για να διασφαλιστεί ότι η Ρωσία και η Κίνα δεν θα αποκτήσουν ποτέ έδαφος στη Γριλανδία.
Οι Βρυξέλλες έμειναν άναυδες από την στροφή του Τραμπ. Διπλωμάτες, αξιωματούχοι σε όλους τους θεσμούς - κανείς δεν το περίμενε αυτό. Αλλά υποδέχθηκαν με μια ικανοποίηση τα νέα.
Η Ιταλίδα Τζόρτζια Μελόνι χαιρέτισε την είδηση, ουσιαστικά ισχυριζόμενη νίκη επειδή συνέχισε τον διάλογο. Ο Δανός υπουργός Εξωτερικών Λαρς Λέκε Ράσμουσεν δήλωσε ότι η μέρα τελείωνε με καλύτερη νότα από ό,τι ξεκίνησε. Ο Ολλανδός πρωθυπουργός Ντικ Σοφ πρόσθεσε ότι η ΕΕ βρισκόταν πλέον στο δρόμο της αποκλιμάκωσης. Ο σκεπτικισμός επιμένει στο δεύτερο κύμα αντιδράσεων.
Μέχρι τώρα, ο Ρούτε δεν είχε προσκληθεί επίσημα στη Σύνοδο Κορυφής, σύμφωνα με έναν αξιωματούχο της ΕΕ — παρά το γεγονός ότι ήταν το βασικό πρόσωπο στην αίθουσα όπου συνέβη. Ένας ανώτερος στρατιωτικός αξιωματούχος του ΝΑΤΟ δήλωσε στο Politico ότι επί του παρόντος δεν υπάρχει σχεδιασμός εντός του ΝΑΤΟ για άσκηση στη Γριλανδία, πόσο μάλλον για μια πλήρη αποστολή του ΝΑΤΟ στην Αρκτική.
Σε ένα πάνελ για την ευρωπαϊκή ασφάλεια που περιελάμβανε τον Ρούτε την Τετάρτη, ο Φινλανδός πρόεδρος Αλεξάντερ Σταμπ ρωτήθηκε: «Ποιος ή τι μπορεί να εκτονώσει τις εντάσεις για τη Γριλανδία;».
«Ο Μαρκ Ρούτε», απάντησε, προκαλώντας γέλια στην αίθουσα και στο πάνελ. «Ευχαριστώ, Άλεξ», είπε ο Ρούτε χαμογελώντας.
Πώς θα επηρεάσει αυτό τη σημερινή σύνοδο κορυφής; «Αφαιρεί την πίεση», δήλωσε ένας διπλωμάτης της ΕΕ, προσθέτοντας ότι η ευρύτερη συζήτηση για τις διατλαντικές σχέσεις παραμένει απαραίτητη. Ένας άλλος διπλωμάτης είπε ότι η μετατόπιση επαναφέρει το ζήτημα εκεί που ανήκει: ένα πρόβλημα του ΝΑΤΟ που θα συζητηθεί εντός του ΝΑΤΟ.
Όμως στην Ευρώπη κάτι έχει αλλάξει: «Δεν μας βλέπω να επιστρέφουμε στη στρατηγική του μπαμπάκα», είπε ένας διπλωμάτης, αναφερόμενος στην ενοχλητική αναφορά του Ρούτε στον Τραμπ ως «μπαμπά» πέρυσι. Ακόμα κι αν ο Τραμπ ανοίξει την πόρτα στις διαπραγματεύσεις, δεν θα βρει την ίδια αβέβαιη Ευρώπη — αλλά μια Ευρώπη έτοιμη να ανταποδώσει.
Ευρωπαϊκό ραντεβού στις Βρυξέλλες μετά τα «μηνύματα» Τραμπ από το Νταβός: Πώς τοποθετείται η κυβέρνηση στα θέματα πρώτης γραμμής
Κατερίνα Κοκκαλιάρη
Να κάνει λεπτούς χειρισμούς στο διπλωματικό πεδίο καλείται η Αθήνα
Να κάνει λεπτούς χειρισμούς στο διπλωματικό πεδίο καλείται η Αθήνα, μέσα σε ένα εξαιρετικά σύνθετο σκηνικό. Τα βλέμματα στρέφονται σήμερα στη Σύνοδο Κορυφής των ηγετών της Ε.Ε, που θα πραγματοποιηθεί σε ένα κρίσιμο timing.
Χθες το βράδυ ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ από το Νταβός δήλωσε ότι έχει διαμορφωθεί το πλαίσιο μιας μελλοντικής συμφωνίας αναφορικά με τη Γροιλανδία και ολόκληρη την περιοχή της Αρκτικής. Μάλιστα είπε δεν θα προχωρήσει η επιβολή δασμών σε ευρωπαϊκές χώρες από την 1η Φεβρουαρίου. Υπενθυμίζεται εδώ πως λίγες ώρες νωρίτερα είχε κάνει μια ομιλία σε διαφορετικό ύφος και μεταξύ άλλων είχε κατηγορήσει την Ευρώπη πως κινείται προς λάθος κατεύθυνση.
Μέσα σε ένα ρευστό τοπίο η κυβέρνηση καλείται να κάνει προσεκτικά βήματα, διατηρώντας τις καλές σχέσεις με τις ΗΠΑ και μένοντας πίστη στις ευρωπαϊκές αξίες και το διεθνές δίκιο. Από την Αθήνα τονίζεται η στρατηγική σχέση με τις ΗΠΑ , η οποία στόχος είναι να καλλιεργηθεί περαιτέρω. Την ίδια στιγμή υπογραμμίζεται πως η Ελλάδα είναι μία χώρα μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μία χώρα η οποία συμμετέχει ως μη μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας και μία χώρα η οποία έχει αγωνιστεί να υπερασπιστεί την πολυμέρεια, το Διεθνές Δίκαιο ως το μόνο σημείο αναφοράς για την επίλυση των διεθνών διαφορών.
Όπως τόνισε χθες ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης «η θέση της Ελλάδας είναι μία θέση, αν θέλετε, αξιακού ρεαλισμού. Καταλαβαίνουμε, ότι αλλάζει στην πραγματικότητα το διεθνές περιβάλλον σε ό,τι αφορά τις αρχές, οι οποίες διέπουν τις σχέσεις που αναπτύσσονται διεθνώς. Εμείς θα κάνουμε τις αναγκαίες προσαρμογές, όμως υπάρχουν αξίες οι οποίες είναι αδιαπραγμάτευτες». Μάλιστα υπογράμμισε «πάνω στις αξίες αυτές εμείς δεν πρόκειται να κάνουμε καμία απολύτως έκπτωση. Οι αξίες αυτές είναι οι αξίες που στήριξαν την εθνική ελληνική εξωτερική πολιτική». Ειδικότερα σημείωσε πως πάγια ελληνική θέση είναι η απόλυτη προσήλωση στους κανόνες της διεθνούς πολυμέρειας και του Διεθνούς Δικαίου.
Τι λέει η Ελλάδα για το «Συμβούλιο Ειρήνης»
Σε κοινή γραμμή με τα κράτη μέλη της Ε.Ε. θα κινηθεί η Αθήνα, όσον αφορά στην πρόταση του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για το «Συμβούλιο Ειρήνης». Να επισημανθεί πως στο εσωτερικό της E. E. μόνο η Ουγγαρία είναι θετική.
«Η Ελλάδα χωρίς να αγνοεί την πραγματικότητα, όπως διαμορφώνεται, θα τηρήσει μια στάση αρχής, θα συνταχθεί με τους Ευρωπαίους εταίρους και θα φέρει τη θέση εκείνη που είναι συμβατή απολύτως με το Διεθνές Δίκαιο και τη διεθνή πολυμέρεια, ιδίως στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών» σημείωσε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης σε συνέντευξή του στο Action24. Για το θέμα αυτό τις τελευταίες τρεις μέρες έχει ήδη υπάρξει ένας κύκλος επαφών του υπουργού τόσο σε ευρωπαϊκό επίπεδο όσο και ευρύτερα (π.χ. με αραβικές χώρες).
Να σημειωθεί πως η συγκεκριμένη πρόταση έχει προκαλέσει τον έντονο προβληματισμό για δύο κομβικής σημασίας λόγους: Είναι μία πρόταση, η οποία δεν αφορά μόνο τη Γάζα, αλλά γενικά τις διενέξεις (επομένως μπορεί να αφορά μια σειρά θεμάτων). Επίσης έχει και μόνιμα χαρακτηριστικά, καθώς δεν προβλέπεται συγκεκριμένος χρονικός ορίζοντας για το συγκεκριμένο «Συμβούλιο».
Η θέση της κυβέρνησης για τη Γροιλανδία
Αναφορικά με τη Γροιλανδία η θέση που πήρε από την αρχή η Αθήνα ήταν πως το μέλλον της εξαρτάται από τη Δανία και από τους κατοίκους της Γροιλανδίας. Σε πρόσφατες δηλώσεις ο πρωθυπουργός είπε πως «η Γροιλανδία είναι μέρος του Βασίλειου της Δανίας και αυτό δεν μπορεί να αμφισβητηθεί». Υπογράμμισε πως οι ΗΠΑ έχουν δίκιο στο να λένε ότι πρέπει να ασχοληθούν ειδικά οι βόρειες χώρες περισσότερο με την ασφάλεια της Αρκτικής. Έχουν τη δυνατότητα και βάσεις να φτιάξουν στη Γροιλανδία, και περισσότερα στρατεύματα να στείλουν και υπό προϋποθέσεις να εκμεταλλευτούν οικονομικά τη Γροιλανδία.
Να σημειωθεί πως σήμερα θα υπάρχει μια σαφέστερη εικόνα για το τι εννοεί ο πρόεδρος των ΗΠΑ όταν λέει ότι έχει διαμορφωθεί «πλαίσιο μιας μελλοντικής συμφωνίας» αναφορικά με τη Γροιλανδία. Η σχετική τοποθέτηση έγινε μετά από τη συνάντηση που είχε ο Ντόναλντ Τραμπ με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε, ενώ μένει να φανεί και πως θα τοποθετηθούν οι Ευρωπαίοι ηγέτες μετά τις τελευταίες εξελίξεις.
