Σε αναστολή φαίνεται να μπαίνουν οι περικοπές στις συντάξεις χηρείας, παρότι προβλέπονται από τη νομοθεσία, με το υπουργείο Εργασίας να δίνει άτυπη οδηγία στον ΕΦΚΑ να μην προχωρά σε μειώσεις μέχρι να υπάρξει οριστική λύση.
Οι αλλαγές αφορούν δεκάδες χιλιάδες δικαιούχους, ενώ στο τραπέζι βρίσκονται δύο σενάρια για τη νέα ρύθμιση που αναμένεται να νομοθετηθεί τα επόμενα χρόνια.
«Φρένο» στις μειώσεις για χιλιάδες δικαιούχους
Παρότι ο νόμος προβλέπει περικοπές στις συντάξεις χηρείας μετά την πρώτη τριετία, στην πράξη οι μειώσεις αυτές έχουν «παγώσει».
Η άτυπη οδηγία του υπουργείου Εργασίας προς τον e-EFKA είναι να μην εφαρμόζονται οι περικοπές, καθώς εξετάζεται αλλαγή του θεσμικού πλαισίου έως τις επόμενες εκλογές ή αμέσως μετά σύμφωνα με ρεπορτάζ του «Ελεύθερου Τύπου».
Η αναστολή αφορά αρχικά περίπου 60.000 συντάξεις θανάτου από Ταμεία του ιδιωτικού τομέα, ωστόσο στην πράξη έχει επεκταθεί σχεδόν σε όλες τις κατηγορίες συντάξεων χηρείας που προβλέπεται να μειωθούν βάσει νόμου.
Τα δύο σενάρια για τις αλλαγές
Σύμφωνα με το σχέδιο που επεξεργάζονται τα στελέχη του υπουργείου Εργασίας, εξετάζονται δύο βασικά σενάρια για τις αλλαγές στις συντάξεις λόγω θανάτου.
Κοινός παρονομαστής και των δύο είναι ότι δεν θα υπάρξουν αναδρομικές μειώσεις για τις περικοπές που δεν εφαρμόστηκαν τα προηγούμενα χρόνια.
Αυτό σημαίνει ότι δεν προβλέπεται να μειωθούν αναδρομικά οι συντάξεις χηρείας που απονεμήθηκαν μετά το 2016, παρότι ο νόμος προέβλεπε έλεγχο από το 2019 για πιθανή μείωσή τους.
Τι προβλέπουν οι νόμοι για τις συντάξεις χηρείας
Με τον Νόμος 4387/2016, γνωστό και ως «νόμο Κατρούγκαλου», η σύνταξη χηρείας ορίστηκε στο 50% της σύνταξης του θανόντος και μειωνόταν περαιτέρω στο 25% μετά από τρία χρόνια, εφόσον ο δικαιούχος εργαζόταν ή λάμβανε δική του σύνταξη.
Αργότερα, με τον Νόμος 4670/2020, το ποσοστό αυξήθηκε στο 70%. Ωστόσο, παρέμεινε η πρόβλεψη για μείωση στο 35% μετά την τριετία σε περίπτωση δεύτερης σύνταξης ή απασχόλησης.
Η συγκεκριμένη πρόβλεψη εξακολουθεί να ισχύει τυπικά, δημιουργώντας αβεβαιότητα για δεκάδες χιλιάδες δικαιούχους.
Οι περικοπές που εφαρμόστηκαν και «πάγωσαν»
Οι μειώσεις εφαρμόστηκαν αρχικά σε περίπου 7.500 χήρες του Δημοσίου το 2020. Όταν όμως επιχειρήθηκε να επεκταθούν σε περίπου 60.000 δικαιούχους του ιδιωτικού τομέα, ο ΕΦΚΑ επέστρεψε τα ποσά που είχαν ήδη περικοπεί.
Έκτοτε, στην πράξη δεν εφαρμόζονται μειώσεις στις περισσότερες συντάξεις χηρείας, με εξαίρεση εκείνες που είχαν ήδη υποστεί περικοπές.
Τι ισχύει για τους αγρότες
Ιδιαίτερη περίπτωση αποτελούν οι συνταξιούχοι του ΟΓΑ που λαμβάνουν και σύνταξη χηρείας.
Σε αυτές τις περιπτώσεις ο νόμος προβλέπει ακόμη αυστηρότερες ρυθμίσεις, καθώς όταν ένας συνταξιούχος του ΟΓΑ λάβει σύνταξη λόγω θανάτου συζύγου, χάνει την βασική σύνταξη που φτάνει περίπου τα 360 ευρώ, παραμένοντας μόνο με την ανταποδοτική.
Μετά την τριετία, η σύνταξη χηρείας προβλέπεται να μειωθεί από το 70% στο 35%. Ωστόσο και σε αυτές τις περιπτώσεις – περίπου 15.000 συνολικά – οι περικοπές έχουν «παγώσει» μέχρι να ληφθούν οριστικές αποφάσεις για το νέο πλαίσιο.
“Μαύρο” Πάσχα για χαμηλοσυνταξιούχους – Η κυβέρνηση δεν δίνει το έκτακτο επίδομα
“Μαύρο” Πάσχα θα κάνουν φέτος οι συνταξιούχοι, ιδίως εκείνοι που έχουν χαμηλές συντάξεις, οι δικαιούχοι Κοινωνικού Εισοδήματος Αλληλεγγύης και τα άτομα με αναπηρία. Η κυβέρνηση αποφάσισε να μην χορηγήσει το έκτακτο επίδομα των 250 ευρώ με το γελοίο σκεπτικό ότι χορηγεί κάποια άλλα επιδόματα.
Μέχρι πριν από λίγες μέρες κυκλοφορούσαν σενάρια χορήγησης του επιδόματος, που έκαναν τους δικαιούχους να ελπίζουν ότι πάρουν το έκτακτο επίδομα και θα μπορέσουν να κάνουν Πάσχα. Αλλά φευ το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών έβαλε τέλος στα σενάρια και της φήμες, μαζί και στις ελπίδες για χαρούμενο Πάσχα.
Σύμφωνα με πληροφορίες από το αρμόδιο υπουργείο, οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, ο πόλεμος στο Ιράν και οι αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας ανέτρεψαν τα σχέδια του οικονομικού επιτελείου για τη χορήγηση του έκτακτου επιδόματος των 250 ευρώ..
Την πολύ δυσάρεστη είδηση ανέλαβε να κάνει γνωστή ο εκπρόσωπος Τύπου του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Όμηρος Τσάπαλος, ο οποίος ξεκαθάρισε ότι το ενδεχόμενο χορήγησης έκτακτου επιδόματος Πάσχα έχει αποκλειστεί πλήρως και ότι το μέτρο δεν ήταν καν προγραμματισμένο για φέτος. Δηλαδή μας λέει πως σε τελική ανάλυση η αιτία της μη καταβολής του έκτακτου επιδόματος δεν είναι ο πόλεμος στο Ιράν και η άνοδος των τιμών στην ενέργεια και σε καταναλωτικά αγαθά πρώτης ανάγκης, αλλά νέτα σκέτα η κυβέρνηση δεν θέλει να χορηγήσει φέτος έκτακτο επίδομα Πάσχα στις τρεις κατηγορίες δικαιούχων.
Ο εκπρόσωπος Τύπου του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών το είπε καθαρά: «Πρώτον, δεν ήταν προγραμματισμένο να δοθεί φέτος έκτακτο επίδομα Πάσχα. Και δεύτερον, ό,τι ήταν να δώσουμε σε παροχές, ήδη εφαρμόζεται για το 2025. Καλά-καλά δεν έχει εφαρμοστεί ο μειωμένος ΕΝΦΙΑ, καλά-καλά δεν έχουν δει οι πολίτες στους μισθούς τους τις αυξήσεις από τις μειώσεις της κλίμακας της άμεσης φορολογίας. Καλά-καλά δεν έχει εφαρμοστεί η αύξηση του κατώτατου μισθού που είναι από 1η Απριλίου. Επιπλέον δεν έχουν δοθεί οι αυξήσεις στις αποδοχές των δημοσίων υπαλλήλων και σε επιδόματα που είναι από την 1η Απριλίου. Επομένως, αυξήσεις έχουμε να δούμε μέσα στο επόμενο διάστημα». Ναι, αλλά όχι αυτοί που δικαιούνται το έκτακτο επίδομα Πάσχα.
Και πρόσθεσε ότι η κυβέρνηση εξετάζει άλλα μέτρα στήριξης απέναντι σε πιθανή νέα ενεργειακή κρίση. Στο τραπέζι βρίσκεται η πιθανή επαναφορά του Fuel Pass, με τα αρμόδια υπουργεία να παρακολουθούν στενά τις διεθνείς εξελίξεις, ιδιαίτερα τις διακυμάνσεις στις τιμές του αργού πετρελαίου και την αστάθεια στη Μέση Ανατολή.
Έτσι, βρίσκονται υπό επεξεργασία εναλλακτικά σχέδια στήριξης για νοικοκυριά και επιχειρήσεις εκτός από το πλαφόν το οποίο δεν έχει κανένα κόστος για την κυβέρνηση , χωρίς όμως να περιλαμβάνουν το έκτακτο επίδομα Πάσχα για το 2025.
