«Η Ευρώπη θα παραδοθεί χωρίς να πέσει ούτε ένας πυροβολισμός»: Η ρωσική παγίδα που απειλεί να τινάξει το ΝΑΤΟ


Μέσα από διμερή σύμφωνα μη επίθεσης, μαξιμαλιστικές απαιτήσεις στις συνομιλίες του Αμπού Νταμπί και μια στρατηγική αναμονής ενόψει κρίσιμων εκλογικών αναμετρήσεων, το Κρεμλίνο επιχειρεί να αποδομήσει τη μεταψυχροπολεμική αρχιτεκτονική ασφαλείας της Γηραιάς Ηπείρου.

 

Η πραγματικότητα του πολέμου στην Ουκρανία, που βαδίζει προς το πέμπτο έτος του, αποτυπώνεται με τον πιο ωμό τρόπο στα πεδία των μαχών. Στην ουκρανική πόλη Χλούχιβ, ρωσικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος ισοπέδωσε κατοικία, εγκλωβίζοντας στα συντρίμμια ένα εννιάχρονο αγόρι και τη γιαγιά του. Όταν δύο Ουκρανοί αστυνομικοί έσπευσαν για τον απεγκλωβισμό τους, ένα δεύτερο drone έπληξε το όχημα διαφυγής, σκοτώνοντας τον Μικόλα Σαβτσένκο, ο οποίος θυσιάστηκε καλύπτοντας το παιδί με το σώμα του.

 

Αυτή η τακτική του «διπλού πλήγματος» λειτουργεί ως ακριβής μεταφορά για τη συνολική στρατηγική της Μόσχας: την ώρα που συνθλίβει την ουκρανική άμυνα, επιχειρεί να εξουδετερώσει και το ευρωατλαντικό σύστημα στήριξης του Κιέβου.

 

Το ναυάγιο των διαπραγματεύσεων στο Αμπού Νταμπί

 

Υπό την ομπρέλα της αμερικανικής μεσολάβησης, οι τριμερείς επαφές που διεξήχθησαν στο Αμπού Νταμπί μεταξύ Ρωσίας, Ουκρανίας και Ηνωμένων Πολιτειών ανέδειξαν ένα αγεφύρωτο χάσμα προθέσεων. Εκμεταλλευόμενη την οξεία έλλειψη δυτικών αντιαεροπορικών αναχαιτιστικών στο οπλοστάσιο του Κιέβου, η Μόσχα απέρριψε την πρόταση για πάγωμα των εχθροπραξιών κατά μήκος του μετώπου. Αντίθετα, κατέθεσε αξιώσεις που στοχεύουν ευθέως στον πυρήνα της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής ασφαλείας.

 

AP26315415591515

 

Ο Αμερικανός απεσταλμένος Τζάρεντ Κούσνερ μιλά κατά τη διάρκεια ενημέρωσης στο πλαίσιο συνομιλιών μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ. Μαζί του βρίσκονται ο Αμερικανός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ (αριστερά) και ο Ρουστέμ Ουμέροφ, επικεφαλής της Υπηρεσίας Εξωτερικών Πληροφοριών της Ουκρανίας (δεύτερος από δεξιά), στο Άμπου Ντάμπι, στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, την Τετάρτη 11 Νοεμβρίου

 

Σύμφωνα με διαρροές διπλωματικών εγγράφων που επικαλείται το Al Jazeera, το Κρεμλίνο απαιτεί την πλήρη απόσυρση των συμμαχικών στρατευμάτων του ΝΑΤΟ από την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, καθώς και τη ρητή απαγόρευση περαιτέρω διεύρυνσης της Συμμαχίας.

 

Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι απέρριψε τις αξιώσεις αυτές, σχολιάζοντας πως ο Βλαντίμιρ Πούτιν «ζει σε μια διαφορετική πραγματικότητα», προσθέτοντας: «Μπορώ κι εγώ να του ζωγραφίσω μια εικόνα όπου κατέχω πλήρως τη Ρωσία. Αλλά δεν είναι αλήθεια». Από την πλευρά του, ο επικεφαλής της ουκρανικής αντιπροσωπείας, Νταβίντ Αραχάμια, χαρακτήρισε τον γύρο αυτόν ως έναν από τους δυσκολότερους από το 2022, λόγω των εξαιρετικά άκαμπτων ρωσικών απαιτήσεων.

 

Οι ειδικοί απεσταλμένοι των ΗΠΑ, Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ, έγιναν αποδέκτες των ρωσικών όρων, με τους Ευρωπαίους ηγέτες να παραμένουν στο περιθώριο. Ο Κούσνερ αναγνώρισε το αδιέξοδο, δηλώνοντας πως «αυτές οι συμφωνίες είναι πολύ δύσκολες και περίπλοκες, και αυτή εδώ είναι πολύ συναισθηματική, πολύ περίπλοκη. Είναι ένας πολύ καυτός πόλεμος».

 

Για τη Μαρία Κουτσερένκο, εκτελεστική διευθύντρια του Ινστιτούτου Στρατηγικών Πληροφοριών στο Κίεβο, η τακτική αυτή αντανακλά την πάγια μέθοδο του Κρεμλίνου να παρακάμπτει επιδεικτικά την Ευρώπη, θέτοντας «την πολιτική πάνω από την ασφάλεια».

 

Η παγίδα των διμερών συμφώνων και η αποδόμηση του Άρθρου 5

 

Η πιο επικίνδυνη πτυχή της ρωσικής στρατηγικής αφορά την προσπάθεια υπονόμευσης της συλλογικής άμυνας εκ των έσω. Η Μόσχα προωθεί τη σύναψη διμερών συμφώνων μη επίθεσης με μεμονωμένα ευρωπαϊκά κράτη, ασκώντας αφόρητη πίεση σε χώρες της πρώτης γραμμής, όπως η Φινλανδία και η Εσθονία.

 

AP26317519135333

 

Εργαζόμενοι στον ενεργειακό τομέα απομακρύνουν συντρίμμια από αίθουσα παραγωγής που καταστράφηκε σε ρωσική αεροπορική επιδρομή σε σταθμό ηλεκτροπαραγωγής της DTEK στην Ουκρανία, την Τετάρτη 11 Νοεμβρίου 

 

Ο Ρώσος διαπραγματευτής Αλεξέι Ντρομπίνιν επιβεβαίωσε αυτή την κατεύθυνση, δηλώνοντας ότι «συμφωνίες αυτού του είδους θα μπορούσαν να συναφθούν, μεταξύ άλλων, με μεμονωμένα κράτη μέλη του ΝΑΤΟ, τα οποία θα λάμβαναν τότε… πρόσθετες ατομικές εγγυήσεις ασφάλειας» από τη Μόσχα.

 

Ωστόσο, η υπογραφή τέτοιων διμερών εγγυήσεων θα περιείχε αναπόφευκτα όρους που θα απαγόρευαν στα συμβαλλόμενα κράτη να εμπλακούν σε μελλοντική σύγκρουση μεταξύ της Ρωσίας και άλλου ευρωπαϊκού έθνους. Στην πράξη, μια τέτοια εξέλιξη θα ακύρωνε την ακρογωνιαία αρχή της Συμμαχίας, μετατρέποντας την εγγύηση ότι μια ένοπλη επίθεση εναντίον ενός μέλους συνιστά επίθεση εναντίον και των 32 σε κενό γράμμα.

 

Ο πρώην Ρώσος διπλωμάτης Μπόρις Μπονταρέφ προειδοποιεί στο Al Jazeera για τις γεωπολιτικές συνέπειες αυτού του σχεδίου: «Το ΝΑΤΟ θα καταρρεύσει και τα ευρωπαϊκά κράτη θα βρεθούν πρόσωπο με πρόσωπο με τη Ρωσία».

 

Όπως επισημαίνει χαρακτηριστικά, «η Ευρώπη θα παραδοθεί στη Ρωσία χωρίς να ρίξει ούτε έναν πυροβολισμό για την άμυνά της, χωρίς να χάσει ούτε έναν στρατιώτη ή να ξοδέψει ούτε ένα βλήμα», καθώς οι μεμονωμένες αυτές συμφωνίες συνιστούν μια απροκάλυπτη απόπειρα να διαρραγεί η ενότητα της Δύσης.

 

Ο χρόνος, οι εκλογές και ο κίνδυνος διπλωματικής απομόνωσης

 

Η κωλυσιεργία του Κρεμλίνου στις διαπραγματεύσεις εξυπηρετεί την αγορά χρόνου μέχρι να μετατοπιστούν οι πολιτικές ισορροπίες στους βασικούς πυλώνες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στην Γαλλία, ενόψει των προεδρικών εκλογών του Απριλίου, η ηγέτης της άκρας δεξιάς Μαρίν Λεπέν προηγείται στις δημοσκοπήσεις, έχοντας δεσμευτεί για σταδιακό τερματισμό της γαλλικής στρατιωτικής και οικονομικής βοήθειας προς την Ουκρανία εντός έξι μηνών.

 

AP26317519697986

 

Ένας σκύλος κάθεται στο δάπεδο, καθώς εργαζόμενοι στον ενεργειακό τομέα αναζητούν προστασία σε καταφύγιο κατά τη διάρκεια συναγερμού για αεροπορική επιδρομή, σε σταθμό παραγωγής ενέργειας της DTEK που υπέστη ζημιές από ρωσική επίθεση στην Ουκρανία, την Τετάρτη 11 Νοεμβρίου 2026. 

 

Παράλληλα, στη Γερμανία, οι ενδοκυβερνητικές τριβές για τον προϋπολογισμό και η οικονομική στασιμότητα απειλούν τη σταθερότητα. Σε περίπτωση πρόωρων εκλογών, το ακροδεξιό κόμμα Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD) προηγείται στις εθνικές δημοσκοπήσεις έναντι της Χριστιανοδημοκρατικής Ένωσης, προτάσσοντας την παύση της βοήθειας προς το Κίεβο, την άμεση έναρξη συνομιλιών με τη Μόσχα και την άρση των κυρώσεων για την επαναφορά των ρωσικών ενεργειακών ροών.

 

Μια πιθανή επικράτηση των δυνάμεων αυτών σε Παρίσι και Βερολίνο θα πολλαπλασίαζε τις δυσκολίες του Κιέβου, σε μια περίοδο που η Ουάσιγκτον ασκεί ήδη πίεση για εδαφικούς συμβιβασμούς. Όπως προειδοποιεί ο αναλυτής Αλεξέι Κους με έδρα το Κίεβο, η απώλεια του κοινού ευρωπαϊκού μετώπου θα αποστερούσε την Ουκρανία από κάθε διαπραγματευτικό περιθώριο: «Δεν θα μπορέσουμε να αντέξουμε την κοινή θέση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των Ηνωμένων Πολιτειών, και μια ευκαιρία ελιγμού μεταξύ Ουάσιγκτον και Βρυξελλών θα χαθεί».

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΝΕΑ