ΓΙΑΝΝΗΣ ΦΙΛΕΡΗΣ
Δεν είναι μόνο η “κατάρα” της πρώτης θέσης από παρελθόν της EuroLeague. Ολυμπιακός και Παναθηναϊκός αν διαβάσουν την ιστορία μπορεί να προετοιμαστούν καλύτερα για το μέλλον τους στη φετινή, πολύ συναρπαστική, διοργάνωση.
Φτάσαμε στην τελευταία αγωνιστική της φετινής EuroLeague, όλα τα ερωτηματικά που υπάρχουν (και δεν είναι λίγα) θα απαντηθούν το διήμερο Πέμπτη και Παρασκευή. Αυτά που ξέρουμε για τους δυο αιώνιους πριν τα τελευταία τους εντός έδρας παιχνίδια με Αρμάνι Μιλάνου (ο Ολυμπιακός την Πέμπτη) και Εφές (ο Παναθηναϊκός την Παρασκευή) είναι ότι οι μεν “ερυθρόλευκοι” θα έχουν αβαντάζ έδρας, οι δε “πράσινοι” όχι.
Ο Ολυμπιακός με νίκη κατακτά σίγουρα την πρώτη θέση, ακόμα κι αν νικήσει η Βαλένθια την Ντουμπάι. Σε διαφορετική περίπτωση οι Πειραιώτες θα’ ναι δεύτεροι. Ο Παναθηναϊκός δεν είναι βέβαιος αν θα αποφύγει τα play in, έστω κι αν νικήσει την Εφές. Δεν εξαρτάται απ’ αυτόν, αφού με νίκη της Ζάλγκιρις κόντρα στην Παρί, τον αφήνει στην 7η θέση και τουλάχιστον σε ένα ματς της έξτρα διαδικασίας (με τον 8ο της κατάταξης).
Η πιθανότητα μιας ελληνικής μονομαχίας στα playoffs δεν μπορεί να αποκλειστεί, αλλά δεν θα ασχοληθούμε από τώρα με τα σενάρια της τελευταίας αγωνιστικής.
Η Ευρωλίγκα είναι μια ιδιαίτερη διοργάνωση και έχει τα δικά της στάνταρ. Θα προσπαθήσουμε, λοιπόν, να αποκρυπτοκτογραφήσουμε με βάση το παρελθόν τι σημαίνει η τελική κατάταξη για τις δυο ομάδες μας. Με βάση το ενιαίο πρωτάθλημα, που διεξάγεται για 10η σεζόν, υπάρχει μεν η γνωστή… κατάρα της ομάδας που κατακτάει την πρώτη θέση στην κανονική περίοδο (ποτέ δεν έχει πάρει τον τίτλο ο καλύτερος της regular season) αλλά και άλλα δεδομένα, τα οποία θα προσπαθήσουμε να αναλύσουμε.
Το πλεονέκτημα των τεσσάρων και οι εξαιρέσεις
Ο πρώτος στόχος των ομάδων της κανονικής περιόδου είναι να μπουν στην πρώτη τετράδα, ώστε να έχουν το πλεονέκτημα έδρας. Ως επί το πλείστον αυτοί οι τέσσερις, φτάνουν συνήθως στο φάιναλ-φορ. Λίγες είναι οι εξαιρέσεις, με κορυφαίες τις περιπτώσεις που οι πρωταθλητές Ευρώπης ήρθαν με φόρα και πήραν τον τίτλο με μειονέκτημα.
Η πρώτη ήταν της Φενέρ, που από την 5η θέση τη σεζόν 2016-17, έβγαλε εκτός τον Παναθηναϊκό (4ος) με 3-0 και στη συνέχεια στο F4 που διοργανώθηκε στην έδρα της πήρε τον τίτλο, νικώντας στον τελικό τον Ολυμπιακό. Ένα χρόνο αργότερα ο ΠΑΟ την πάτησε και πάλι καθώς σαν 4ος της κατάταξης έπαιξε με την 5η Ρεάλ, η οποία προκρίθηκε στην τελική τετράδα, κερδίζοντας τον τίτλο στο Βελιγράδι.
Στα playoffs εκείνης της χρονιάς έμεινε έξω και ο Ολυμπιακός. Είχε τερματίσει τρίτος, αλλά αποκλείστηκε (με 3-1) από τη Ζάλγκιρις. Πιο εντυπωσιακή ήταν η Εφές του 2022, όταν είχε τερματίσει 6η. Στα playoffs πέταξε έξω την Αρμάνι, στον ημιτελικό του Βελιγραδίου απέκλεισε τον Ολυμπιακό (με το σουτ του Μίτσιτς) και στον τελικό επικράτησε της Ρεάλ Μαδρίτης.
Ο Ολυμπιακός του 2024 έκανε την δική του ανατροπή, από την 5η θέση της κατάταξης. Έπαιξε με μειονέκτημα εναντίον της Μπαρτσελόνα, την οποία απέκλεισε με 3-2 νίκες και έφτασε στο φάιναλ-φορ του Βερολίνου, στο οποίο θριάμβευσε ο Παναθηναϊκός. Η Φενέρ μιμήθηκε τον Ολυμπιακό, Ήταν 6η, αλλά πήρε το εισιτήριο για το F4 με 3-2 κόντρα στην τρίτη Μονακό. Ηττήθηκε ωστόσο στον ημιτελικό από τον ΠΑΟ…
Τι σημαίνουν όλα αυτά; Από τις οκτώ σεζόν που η Ευρωλίγκα έγινε ίδιο σύστημα (αυτή του 2019-20 δεν ολοκληρώθηκε λόγω του Covid) και από τις αντίστοιχες τετράδες των 32 ομάδων:
- Κανένας πρώτος δεν πήρε το Κύπελλο.
- Τέσσερις χρονιές έσπασε η πρώτη τετράδα της κανονικής περιόδου για την πρόκριση στο φάιναλ-φορ. Πέντε ομάδες έκαναν το μπρέικ (η Φενέρ δυο φορές)
- Τρεις απ’ αυτές πήραν και τον τίτλο, με “χειρότερη” την Εφές που πήγε στο φάιναλ-φορ από την 6η θέση.
Συμπέρασμα: Έχει μεγάλη σημασία να κερδίζει μια ομάδα το αβαντάζ έδρας, όχι όμως και την πρώτη θέση. Παρόλα αυτά ακόμα κι αν μια ομάδα δεν τα καταφέρει μπορεί να κάνει την τελική ανατροπή, φτάνοντας μέχρι το τρόπαιο.
Τι έκαναν οι ομάδες στα play-in
Φέτος θα διεξαχθεί για τρίτη σεζόν η διαδικασία των play-in, της έξτρα ευκαιρίας δηλαδή για δυο ομάδες που μπαίνουν σφήνα στην πρώτη δεκάδα. Θυμίζουμε ότι πριν την έναρξη των playoffs στα οποία συμμετέχουν απευθείας οι έξι πρώτοι, οι άλλες τέσσερις ομάδες παίζουν μονά παιχνίδια (με πλεονέκτημα έδρας στον καλύτερο της κατάταξης):
✍ Ο 7ος με τον 8ο, με τον νικητή να παίρνει την 7η θέση και να αντιμετωπίζει τον δεύτερο της κατάταξης.
✍ Ο ηττημένος αυτού του ζευγαριού, αντιμετωπίζει τον νικητή του 9-10, για να βγει η 8η ομάδα, που θα βρεθεί αντιμέτωπη με τον πρώτο της κανονικής περιόδου.
Η πρώτη φορά, που έγιναν play-in ήταν τη σεζόν 2023-24. Στο 7-8 έπαιξαν Μακάμπι-Μπασκόνια, με τους Ισραηλινούς να επικρατούν 113-85. Στο 9-10, η Βίρτους νίκησε εκτός έδρας την Εφές (67-64), αλλά ηττήθηκε από την Μπασκόνια με 89-77, με τους Βάσκους να κατακτούν εν τέλει την 8η θέση.
Στα playoffs, η 8η Μπασκόνα έχασε 3-0 από την Ρεάλ Μαδρίτης, ενώ η Μακάμπι ως 7η έπαιξε με τον 2ο Παναθηναϊκό, αποκλείστηκε με 3-2 νίκες, με τους “πράσινους” να κατακτούν στο Βερολίνο το Κύπελλο.
Πέρσι την 7η θέση πήρε η Παρί, που έκανε την έκπληξη κερδίζοντας μέσα στη Μαδρίτη τη Ρεάλ με 81-73. Για το 9-10 έπαιξαν Μπάγερν-Ερυθρός Αστέρας, οι Γερμανοί νίκησαν 97-93, αλλά για την 8η θέση έχασαν από τη Ρεάλ με 93-71. Τι έγινε στα playoffs. Η Παρί από την 7η θέση έχασε 3-0 από τη Φενέρ (αργότερα πρωταθλήτρια Ευρώπης) ενώ η Ρεάλ που ήταν η 8η ομάδα της κατάταξης αποκλείστηκε από τον Ολυμπιακό με 3-1.
Είναι μικρή η ιστορία των play-in, αλλά φαίνεται ότι δεν παίζει τόσο σημαντικό ρόλο η έδρα, αλλά και καμιά από τις ομάδες που πέρασαν τη διαδικασία δεν κατάφερε να βρεθεί στο Final Four.
Όλα αυτά δεν σημαίνουν ότι είναι θέσφατα και δεν πρόκειται να αλλάξουν. Οι ίδιες οι ομάδες γράφουν την ιστορία, αυτές κινούν τα νήματα, επιβεβαιώνοντας ή ανατρέποντας τα δεδομένα και τα προγνωστικά…
