Πηγές δήλωσαν στο CNN ότι οι προετοιμασίες στο Αζερμπαϊτζάν ξεκίνησαν πριν από τον πόλεμο
Κατά τη διάρκεια του πολέμου του με το Ιράν, το Ισραήλ ανέπτυξε κρυφά στρατιωτικό προσωπικό και πράκτορες των υπηρεσιών πληροφοριών του στο Αζερμπαϊτζάν, χρησιμοποιώντας θέσεις κοντά στα ιρανικά σύνορα για τη διεξαγωγή επιχειρήσεων επιτήρησης, υποστήριξης και επιθέσεων με μη επανδρωμένα αεροσκάφη, ανέφεραν πηγές που επικαλείται σε δημοσίευμά του το CNN.
Το ρεπορτάζ αναφέρει ότι ισραηλινές δυνάμεις ήταν επίσης σταθμευμένες σε μυστικές τοποθεσίες στο Ιράκ, τα ΗΑΕ και στην περιοχή της Σομαλιλάνδης, την οποία πρόσφατα το Ισραήλ αναγνώρισε ως ανεξάρτητο κράτος, δημιουργώντας ένα δίκτυο προωθημένων θέσεων γύρω από το Ιράν που επέκτεινε την επιχειρησιακή εμβέλεια του Ισραήλ και βοήθησε στην επιμελητεία επαναλαμβανόμενων επιθέσεων βαθιά μέσα στο ιρανικό έδαφος.
Τον περασμένο μήνα, η Wall Street Journal αποκάλυψε την παρουσία ενός μυστικού ισραηλινού στρατιωτικού φυλακίου στην ιρακινή έρημο, με στόχο την υποστήριξη της εκστρατείας βομβαρδισμού κατά του Ιράν.
Πηγές δήλωσαν στο CNN ότι οι προετοιμασίες στο Αζερμπαϊτζάν ξεκίνησαν πριν από τον πόλεμο, με ισραηλινές ομάδες να φέρονται να εγκατέστησαν εξοπλισμό συλλογής πληροφοριών κατά μήκος των συνόρων και αργότερα να χρησιμοποίησαν τη χώρα ως βάση για κατασκοπεία και στρατιωτικές επιχειρήσεις. Το Αζερμπαϊτζάν αρνήθηκε ότι επέτρεψε τη χρήση του εδάφους του εναντίον τρίτων χωρών, όπως είχε αρνηθεί ανάλογες αιτιάσεις και μετά τον αμερικανοϊσραηλινό πόλεμο των 12 ημερών το καλοκαίρι του 2025.
Η γεωγραφία ανάποδα: Πώς το όραμα Τραμπ-Νετανιάχου για μια «Νέα Μέση Ανατολή» ανατράπηκε
Η γεωπολιτική της ευρύτερης περιοχής έχει αλλάξει τόσο ριζικά που ο ίδιος ο όρος «Μέση Ανατολή» μοιάζει πλέον εργαλείο μιας άλλης εποχής
Ήταν λίγο πριν η Γάζαγίνει συνώνυμο μιας νέας, βάναυσης φάσης στην ιστορία της ανθρωπότητας. Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου ανέβηκε στο βήμα της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών κρατώντας όχι απλώς έναν χάρτη, αλλά ένα μανιφέστο. Πάνω του, το πράσινο χρώμα είχε απλωθεί σε αραβικές πρωτεύουσες που είχαν ήδη υπογράψει την ειρήνη με το Ισραήλ, ενώ άλλες, όπως η Σαουδική Αραβία, φάνταζαν ως οι επόμενοι υποψήφιοι. Ο τίτλος ήταν τολμηρός: «Η Νέα Μέση Ανατολή». Ακολούθησαν λόγια για διαδρόμους εμπορίου, για συνθήκες ασφαλείας, για ένα μέλλον ευημερίας. Και ύστερα, ένας κόκκινος μαρκαδόρος, όχι πια για να δείξει την υποτιθέμενη ιρανική απειλή, αλλά για να χαράξει μια γραμμή από την Ασία προς τη νότια Ευρώπη, διασχίζοντας εδάφη στα οποία η Παλαιστίνη απλώς απουσίαζε.
Η μεγάλη ανατροπή
Τα χρόνια που ακολούθησαν, ο Ισραηλινός ηγέτης πέτυχε κάτι που λίγοι πριν από αυτόν κατόρθωσαν, αναφερόμαστε στην αναμόρφωση του γεωπολιτικού χάρτη της περιοχής. Μόνο που η αναμόρφωση αυτή δεν είχε καμία σχέση με εκείνο το ειρηνικό οικοδόμημα που είχε εξαγγείλει. Αντ’ αυτού, η Μέση Ανατολή βυθίστηκε σε μια σπειροειδή σύγκρουση με τη γενοκτονία στη Γάζα, τα αδιάκοπα πλήγματα κατά του Ιράν, τις ισραηλινές διεισδύσεις στη Συρία και τον πόλεμο στον Λίβανο, όπου ο απολογισμός των νεκρών και των εκτοπισμένων αυξάνεται δραματικά κάθε εβδομάδα.
Πού βρίσκεται σήμερα εκείνος ο πολυδιαφημισμένος διάδρομος που θα ένωνε την Ασία με την Ευρώπη; Τα Στενά του Ορμούζ, ζωτική αρτηρία για το παγκόσμιο εμπόριο ενέργειας, παραμένουν υπό την απειλή μιας Τεχεράνης που δεν όχι μόνο δεν περιθωριοποιήθηκε, αλλά απέδειξε ότι μπορεί να αντέξει σε μια άνιση αντιπαράθεση με τον ισχυρότερο στρατό του κόσμου. Οι ηγέτες της Ισλαμικής Δημοκρατίας βλέπουν πλέον την ίδια την επιβίωση του καθεστώτος ως ιστορική νίκη και γνωρίζουν ότι το κλείσιμο των στενών αποτελεί ένα διαπραγματευτικό χαρτί που μπορούν να παίξουν οποιαδήποτε στιγμή οι πιέσεις εναντίον τους κλιμακωθούν.
Ο άξονας που δεν έγινε ποτέ
Η σαουδαραβική ηγεσία, που κάποτε φάνταζε ως ο επόμενος μεγάλος εταίρος του Ισραήλ, πάγωσε κάθε συζήτηση εξομάλυνσης. Αντί για την πολυαναμενόμενη χειραψία Ριάντ-Τελ Αβίβ, ο Νετανιάχου είδε το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο να εκδίδει ένταλμα σύλληψης σε βάρος του. Η κοινή γνώμη, ακόμα και σε δυτικές πρωτεύουσες που παλαιότερα στήριζαν άνευ όρων το εβραϊκό κράτος, έχει στραφεί οριστικά. Το Ισραήλ, αντί να γίνει ο κόμβος μιας νέας περιφερειακής ευημερίας, αποκτά όλο και περισσότερα χαρακτηριστικά ενός παγκόσμιου παρία.
Δεν είναι καλύτερη η εικόνα για τον άνθρωπο που συνέλαβε τις Συμφωνίες του Αβραάμ. Ο Ντόναλντ Τραμπ, πεπεισμένος ότι θα μπορούσε να διαπραγματευτεί ένα ακόμη μεγαλύτερο deal με την Τεχεράνη, βλέπει τα σχέδιά του να διαλύονται. Παραπονέθηκε πρόσφατα ότι οι συνομιλίες γίνονται «πολύ βαρετές». Τη μία ημέρα, διαβεβαίωνε ότι σημειώνεται ταχεία πρόοδος· την επόμενη, οι Ιρανοί αξιωματούχοι είχαν ήδη αναστείλει τον διάλογο. Την ίδια εβδομάδα, δημοσιεύματα αποκάλυπταν μια τηλεφωνική συνομιλία όπου ο Αμερικανός πρόεδρος, σύμφωνα με πηγές, εξαπέλυσε βαρύτατες ύβρεις κατά του Ισραηλινού ομολόγου του: «Είσαι τρελός. Θα ήσουν στη φυλακή αν δεν ήμουν εγώ. Σώζω το τομάρι σου. Τώρα όλοι σε μισούν, όλοι μισούν το Ισραήλ εξαιτίας αυτού».
Διπλωματικά ναυάγια και στρατηγική ήττα
Το ειδικό συμβούλιο που είχε συσταθεί για την ανοικοδόμηση της Γάζας, το κορυφαίο διπλωματικό εγχείρημα της αμερικανικής προεδρίας στην περιοχή, έχει ουσιαστικά παγώσει. Στερείται πόρων και μοιάζει ολοένα και περισσότερο με εκείνη την άσκηση κενής αξίας που οι επικριτές του είχαν προβλέψει. Σε μια πρόσφατη τηλεφωνική σύσκεψη με ηγέτες της Σαουδικής Αραβίας, του Κατάρ και του Πακιστάν, ο Τραμπ επιχείρησε να τους πείσει να προσχωρήσουν στις Συμφωνίες του Αβραάμ. Η απάντηση που έλαβε ήταν η σιωπή.
«Εκείνο το όραμα μιας νέας Μέσης Ανατολής με ένα πλήρως ενσωματωμένο Ισραήλ δεν βρίσκεται πλέον στο τραπέζι», σημειώνει αναλυτής από δεξαμενή σκέψης της Ουάσινγκτον στο New Yorker. Ο ίδιος προσθέτει ότι, αν και κάποιες χώρες του Κόλπου θα επιθυμούσαν στενότερες σχέσεις με το γενοκτονικό κράτος, «αυτό είναι αδιανόητο υπό τον Νετανιάχου και την παρούσα κυβέρνησή του». Η Ουάσινγκτον, προσθέτει, υφίσταται «μια απώλεια στρατηγικής ισχύος».
