Η 12η Ιουνίου θα καταγραφεί στην ευρωπαϊκή ιστορία ως η ημέρα που η Ευρωπαϊκή Ένωση υπέγραψε την οριστική ληξιαρχική πράξη θανάτου των ανθρωπιστικών της αξιών.
Της Μαρίας Ράντου
Η πλήρης ενεργοποίηση του νέου Συμφώνου για το Άσυλο και τη Μετανάστευση δεν αποτελεί μια «αναγκαία διαχειριστική προσαρμογή», όπως πασχίζουν να μας πείσουν οι τεχνοκράτες των Βρυξελλών και οι εγχώριοι κυβερνητικοί απολογητές.
Είναι η επίσημη, θεσμική συνθηκολόγηση της ευρωπαϊκής κεντροδεξιάς και σοσιαλδημοκρατίας με την ατζέντα της ακροδεξιάς. Μια διολίσθηση σε έναν κρατικό κυνισμό που κανονικοποιεί τη βία, τη φυλάκιση και την εξαίρεση από το διεθνές δίκαιο.
Όταν η Αυστρία τοποθετεί κοντέινερ κράτησης στο αεροδρόμιο της Βιέννης για να φυλακίζει ανθρώπους, ανάμεσά τους και ασυνόδευτα παιδιά, για έως και 26 εβδομάδες, και όταν η Ελλάδα σπεύδει να νομιμοποιήσει τη φυλάκιση στα σύνορα υπό το καθεστώς μιας εξωφρενικής νομικής μυθοπλασίας, γίνεται σαφές ότι η Ευρώπη δεν προστατεύει πλέον ανθρώπους. Προστατεύει τα σύνορά της από τους ανθρώπους.
Η «νομική μυθοπλασία» ως εργαλείο στέρησης δικαιωμάτων
Το πιο επικίνδυνο και δομικά αντιδραστικό στοιχείο του νέου Συμφώνου είναι η λεγόμενη «διαδικασία συνόρων». Σύμφωνα με αυτήν, οι νεοαφιχθέντες μετανάστες και πρόσφυγες θα κρατούνται σε κλειστά κέντρα για διάστημα έως 12 εβδομάδων, κατά το οποίο θα θεωρείται νομικά ότι δεν έχουν εισέλθει στο έδαφος της χώρας.
Πρόκειται για μια ωμή νομική ακροβασία, δανεισμένη απευθείας από τις πιο σκοτεινές περιόδους της αμερικανικής μεταναστευτικής πολιτικής, τύπου Γκουαντάναμο και των μεθοδεύσεων της διακυβέρνησης Τραμπ.
Στόχος αυτής της «μη-εισόδου» είναι να στερηθούν οι πρόσφυγες και μετανάστες τα βασικά συνταγματικά και δικονομικά δικαιώματα που απολαμβάνει οποιοσδήποτε βρίσκεται εντός της επικράτειας ενός ευρωπαϊκού κράτους δικαίου. Αν δεν «είσαι» στη χώρα, δεν έχεις δικαίωμα σε ουσιαστική νομική εκπροσώπηση, δεν έχεις πρόσβαση σε ανεξάρτητη δικαιοσύνη, δεν έχεις τα ίδια δικαιώματα προσφυγής. Είσαι ένα «τίποτα» σε μια γκρίζα ζώνη δικαίου.
Η ελληνική κυβέρνηση, πιστή στο δόγμα του «προκεχωρημένου φυλακίου», έσπευσε να ενσωματώσει αυτή την απάνθρωπη αρχιτεκτονική με τον νόμο που ψήφισε στις 9 Ιουνίου, αποκαλύπτοντας μέσα από τους τέσσερις βασικούς άξονες της νέας νομοθεσίας μια καθαρά τιμωρητική προσέγγιση.
Πρώτα απ’ όλα, εγκαθιδρύεται ένα καθεστώς βιομετρικού φακελώματος μέσω του αναβαθμισμένου συστήματος Eurodac, το οποίο μετατρέπει τα σύνορα σε πεδία καθολικού ψηφιακού ελέγχου όπου η ανθρώπινη ύπαρξη ανάγεται απλώς σε ένα ψηφιοποιημένο αποτύπωμα μιας βάσης δεδομένων.
Την ίδια στιγμή, θεσμοθετούνται διαδικασίες εξπρές για την εξέταση των αιτημάτων, όπου η τεχνητή επιτάχυνση δεν αποσκοπεί στην ανακούφιση των αιτούντων άσυλο, αλλά στη γρήγορη και μαζική απόρριψή τους, θυσιάζοντας το δικαίωμα σε μια δίκαιη κρίση στον βωμό των αριθμών και των ασφυκτικών προθεσμιών.
Παράλληλα, ανοίγει ο δρόμος για την εφιαλτική υλοποίηση των «Return Hubs», των κέντρων εκτοπισμού σε τρίτες χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, μια στρατηγική που αποτελεί την απόλυτη αποποίηση ευθύνης, καθώς η Ευρώπη επιλέγει να «αγοράζει» υπηρεσίες φυλάκισης από αυταρχικά καθεστώτα της περιφέρειας, μετατρέποντας τις απελάσεις σε ένα κερδοφόρο real estate καταστολής.
Αυτό το τιμωρητικό πλαίσιο ολοκληρώνεται με την πρόβλεψη για τη θεσμική αποστέρηση των βασικών παροχών διαβίωσης, η οποία επιτρέπει τη μείωση της στοιχειώδους στήριξης σε όσους πρόσφυγες και μετανάστες κριθούν αυθαίρετα ως «μη συνεργάσιμοι». Πρόκειται για έναν καθαρό εκβιασμό μέσω της πείνας και της εξαθλίωσης, που στρέφεται εναντίον ανθρώπων οι οποίοι βρίσκονται σε κατάσταση σοκ και αδυνατούν να διαχειριστούν τις δαιδαλώδεις ευρωπαϊκές γραφειοκρατικές διαδικασίες.

Η ευρωπαϊκή αλληλεγγύη του ταμείου
Το Σύμφωνο διαφημίστηκε ως θρίαμβος της «ευρωπαϊκής αλληλεγγύης». Ποιας αλληλεγγύης όμως; Η περίφημη «Δεξαμενή Αλληλεγγύης» (Solidarity Pool) δεν υποχρεώνει τις χώρες του Βορρά, που ιστορικά αρνούνται να υποδεχτούν πρόσφυγες, να μοιραστούν το βάρος της φιλοξενίας. Αντίθετα, τους δίνει τη δυνατότητα να εξαγοράσουν την υποχρέωσή τους.
Αν μια χώρα της Κεντρικής Ευρώπης δεν επιθυμεί να δεχτεί πρόσφυγες από την Ελλάδα ή την Ιταλία, μπορεί απλώς να πληρώσει ένα χρηματικό αντίτιμο ανά άτομο. Η ανθρώπινη ζωή κοστολογείται, και οι χώρες της πρώτης γραμμής μετατρέπονται οριστικά σε μόνιμες «αποθήκες ψυχών» με ευρωπαϊκή χρηματοδότηση. Τα 3 δισεκατομμύρια ευρώ που διαθέτει η Κομισιόν δεν είναι βοήθεια, αλλά το τίμημα για τη μετατροπή του ευρωπαϊκού Νότου σε δεσμοφύλακα.
Ταΐζοντας το κτήνος της ακροδεξιάς
Οι υποστηρικτές του Συμφώνου ισχυρίζονται ότι αυτά τα σκληρά μέτρα είναι απαραίτητα για να αναχαιτιστεί η άνοδος της Ακροδεξιάς στην Ευρώπη. Πρόκειται για μια ιστορική και πολιτική αυταπάτη. Όπως αποδεικνύει η περίπτωση της Αυστρίας, όπου το ακροδεξιό FPÖ συνεχίζει να προηγείται και να ζητά ακόμα πιο ακραίες λύσεις, η υιοθέτηση της ακροδεξιάς ρητορικής από το πολιτικό κέντρο δεν εξομαλύνει την κατάσταση. Αντίθετα, τη νομιμοποιεί.
Όταν οι δημοκρατικές κυβερνήσεις χτίζουν φυλακές από κοντέινερ στα αεροδρόμια και στερούν δικαιώματα, δικαιώνουν τον ξενοφοβικό λόγο. Ο ψηφοφόρος στο τέλος θα προτιμήσει τον αυθεντικό ρατσιστή από τον γραφειοκράτη μιμητή του.
Το νέο Σύμφωνο Μετανάστευσης δεν λύνει κανένα πρόβλημα. Δεν αντιμετωπίζει τις αιτίες της προσφυγιάς, τους πολέμους, την κλιματική κρίση και την οικονομική λεηλασία του Παγκόσμιου Νότου, παρά μόνο διαχειρίζεται τα συμπτώματα με όρους βαρβαρότητας.
Η Αριστερά και κάθε προοδευτικός άνθρωπος στην Ευρώπη οφείλουν να ορθώσουν ανάστημα απέναντι σε αυτό το δυστοπικό οικοδόμημα. Η υπεράσπιση των δικαιωμάτων των μεταναστών δεν είναι ζήτημα «φιλανθρωπίας»αλλά η πρώτη γραμμή άμυνας για τη διατήρηση της ίδιας της δημοκρατίας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας στην ήπειρό μας. Αν αποδεχτούμε τα κοντέινερ για τους «άλλους», πολύ σύντομα η ίδια εξαίρεση από το δίκαιο θα χτυπήσει και τη δική μας πόρτα.
koutipandoras.gr










