Από το πρωί της Τρίτης (30/6) οι ένοικοι του 4οροφου που κατέρρευσε στα Πετράλωνα και οι μηχανικοί της διπλανής υπό ανέγερσης πολυκατοικίας ήταν σε επικοινωνία.
Άπαξ και προέκυψε η κλίση και η ανατροπή του ακινήτου, δεν υπήρχε επιστροφή.
Πώς θα μπορούσε να αποφευχθεί;
Με πρακτικές που υπάρχουν και χρησιμοποιούνται, σε περιπτώσεις σαν και αυτή των Πετραλώνων, τις οποίες εξηγεί στο o Θωμάς Χουλιάρας, πολιτικός μηχανικός με ειδίκευση στη στατικότητα.
Παρεμπιπτόντως, θα ανοίξει φάκελος δικογραφίας και θα γίνουν έλεγχοι για να εντοπιστούν οι αιτίες του κακού. Έως τότε, ας δούμε κάποια βασικά πράγματα για την ανέγερση οικοδομών, αφού σε όλες τις γειτονιές υπάρχει τουλάχιστον από μια.
Πώς θα μπορούσε να αποφευχθεί η κατάρρευση
H τετραώροφη οικοδομή στα Πετράλωνα, κατασκευής 1973, κατέρρευσε αφού πρώτα πήρε μια κλίση.
Οι πληροφορίες αναφέρουν πως το βάθος θεμελίωσης ήταν κοντά στο ενάμιση μέτρο, σύμφωνες με τον τότε οικοδομικό κανονισμό που ουδεμία σχέση έχει με ό,τι ισχύει από τη δεκαετία του ‘90 και τις αντισεισμικές προϋποθέσεις.
Δίπλα είχε γίνει κατεδάφιση παλαιότερου κτιρίου και εκσκαφές για θεμελίωση πολυκατοικίας. Το βάθος κατέβηκε στα τουλάχιστον 5 μέτρα. Είχε στηθεί το μηχάνημα που ρίχνει μπετά και όταν άρχισαν αυτά να πέφτουν, συνέβη η κατάρρευση.
Ο κύριος Χουλιάρας εξήγησε το εξής:
«Όταν κάνεις μια καινούργια πολυκατοικία ανάμεσα σε κάποιες άλλες, θα πρέπει να ξέρεις τις διπλανές αν έχουν υπόγειο, αν δεν έχουν. Αν πας με τη δικιά σου να κατέβεις ένα επίπεδο πιο κάτω -από πολυκατοικία που δεν έχει υπόγειο- πρέπει να κάνεις μια αντιστήριξη.
«Αν “κάτσει” στη μια πλευρά της η κατασκευή με αστοχίες φερόντων στοιχείων η ένταση ανακατανέμεται σε άλλες περιοχές της κατασκευής με πιθανά σοβαρές συνέπειες για το σύνολο του φορέα.
Η ανάγκη της διερεύνησης της κατάστασης των κτιρίων που υπάρχουν (στάθμη θεμελίωσης, ύπαρξη υπόγειου χώρου, χρόνος κατασκευής, κατάσταση του φέροντος οργανισμού) έχει σχέση με το είδος της αντιστήριξης που θα επιλεγεί, διότι επιπρόσθετα πρέπει να ληφθεί υπόψιν ότι κατά την διάρκεια της κατασκευής του νέου κτιρίου, και ενώ το σκάμμα είναι ανοικτό, μπορεί να συμβεί ένα έκτακτο γεγονός -όπως είναι ο σεισμός με αστοχία του εδάφους και απρόβλεπτα αποτελέσματα για την ευστάθεια του υπάρχοντος κτιρίου.
Επομένως, κατά την γνώμη μου, πάντα θα πρέπει να γίνεται αντιστήριξη των όμορων οικοδομών με μεθόδους που επιλέγει ο μελετητής μηχανικός ακόμη και σε σκληρά εδάφη».
Ο επιβλέπων μηχανικός έχει την ποινική και αστική ευθύνη της ανέγερσης
Αυτός που είναι κατ’ αρχάς υπεύθυνος, βάσει νόμου και έχει την ποινική και την αστική ευθύνη για την ασφάλεια των εργασιών και των γύρω κτιρίων είναι ο επιβλέπων μηχανικός του έργου.
Έπειτα, ευθύνες έχει η Υπηρεσία Δόμησης που εκδίδει άδειες (κατεδάφισης, αναθεώρησης κλπ) και κάνει αυτοψίες, εφόσον όμως υπάρξει καταγγελία. Δια νόμου, η πολεοδομία δεν ελέγχει καν τους φακέλους με τις μελέτες που κατατίθενται πριν εκδώσει μια άδεια.
Αυτό είναι κάτι που είχε ζητήσει να γίνει το Ταμείο Μηχανικών Εργοληπτών Δημοσίων Έργων (ΤΜΕΔΕ), ώστε να νικηθεί το “τέρας” της γραφειοκρατίας. Έτσι, άλλαξε ο νόμος.
Ο Πάρης Χαρλαύτης, αντιδήμαρχος Αθηναίων στο τμήμα Τεχνικών Υπηρεσιών, Δημοτικής Περιουσίας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης είπε στο MEGA ότι είναι δεδομένο από το νόμο πως ο μηχανικός πρέπει να είναι παρών, για να επιβλέπει τα έργα -και ως αυτός που θα αντιμετωπίσει διώξεις αν κάτι πάει λάθος.
Στο κέντρο της Αθήνας τα μεγάλα λάθη εκσκαφών αποφεύγονται, λόγω αρχαιολογίας.
Παρ’ όλα αυτά, όπως επιβεβαίωσε ο κύριος Χαρλαύτης δίπλα στην πολυκατοικία που κατέρρευσε το πρώτο από τα τρία υπόγεια, είχε φτάσει στα 3 μέτρα. Στην άδεια υπήρχε ένα υπόγειο.
Το κενό του νόμου για την ανέγερση οικοδομών
Ενώ σκάβεται όλη η Αττική για την ανέγερση οικοδομών, το σύστημα έκδοσης οικοδομικών αδειών στην Ελλάδα αφορά μόνο τη μελέτη του οικοπέδου στο οποίο θα γίνει η ανέγερση.
Δεν γίνεται εδαφοτεχνική μελέτη, μηδέ μελετά κανείς την επίδραση στα όμορα ακίνητα.
Παρ’ ότι δηλαδή, χτίζεται όλη η Αθήνα των διαφορετικών εδαφών και των κτιρίων διαφορετικών δεκαετιών -άρα ανεγερμένων με διαφορετικό οικοδομικό κανονισμό από το ‘40 έως το ‘90-, ο σχεδιασμός αφορά μόνο την όποια συγκεκριμένη ανέγερση.
Μηχανικοί υποστηρίζουν πως θα ήταν χρήσιμο να πάει σε επίπεδο οικοδομικού τετραγώνου.
Εν τω μεταξύ, οι πολιτικοί μηχανικοί δεν είναι υποχρεωμένοι, δια νόμου, να ελέγξουν το έδαφος των παράπλευρων κτιρίων.
Αν θέλουν να είναι ασφαλείς, ως οι κατ’ αρχάς υπεύθυνοι της οικοδομής, κάνουν αυτόν τον έλεγχο. Αλλά δεν είναι προαπαιτούμενο.
Μας απειλούν τα κτίρια που γκρεμίζονται εσωτερικά;
Ζητήσαμε από τον κύριο Χουλιάρα να εξηγήσει και κάποια άλλα φαινόμενα που υπάρχουν γύρω μας, ώστε να γνωρίζουμε αν υπάρχει λόγος ανησυχίας ή όχι και δη αν χτίζεται κάποια πολυκατοικία γύρω μας. Πώς “χαλάμε” λοιπόν, την στατικότητα ενός κτιρίου;
«Η κατάρρευση είναι σπάνιο φαινόμενο. Αν δείτε στην Αθήνα όπου υπάρχουν πολλά σκάμματα, συνήθως οι μηχανικοί που κάνουν τις μελέτες παίρνουν μέτρα πρόληψης εκ των προτέρων, γνωρίζοντας περίπου ποιο είναι το διπλανό κτίριο που θα μείνει και περίπου τι έδαφος μπορεί να συναντήσει κανείς».
Η επόμενη ερώτηση αφορούσε το πλήθος των περιπτώσεων που οι νέοι ιδιοκτήτες κρατούν μόνο το “κουφάρι”, το κέλυφος ενός κτιρίου, γκρεμίζοντας τα πάντα στο εσωτερικό.
«Υπάρχουν κτίρια, τα οποία μπορεί ο φέρων οργανισμός του να είναι λιθοδομή -πέτρινο συνήθως 50, 60 πόντων. Συνήθως είναι τα παλιά παραδοσιακά, που δεν επιτρέπεται να χαλάσεις την όψη.
Εκεί μέσα κάνεις ένα νέο φορέα, σε επαφή με τον υπάρχον αλλά εάν διατηρείς μόνο την όψη ισχύει ότι έχει αναφερθεί για την αντιστήριξη των όμορων κτισμάτων».
Άρα, δεν κινδυνεύουμε από αυτά.
Πηγή: NEWS 24/7
